2025 yılıyla birlikte gelen önemli değişiklik pek çok ev sahibini yakından ilgilendiriyor. Değişiklikleri Bumin Doğrusöz köşe yazısında anlattı.
Götürü mü, Gerçek Gider mi? Tercih Kritik
Gelir Vergisi Kanunu, kira geliri elde eden mükelleflere safi iradı hesaplamak için iki farklı yöntem sunmaktadır: götürü gider yöntemi ve gerçek gider yöntemi.
Götürü gider yöntemi, adından da anlaşılacağı üzere işlemleri basit tutar. Bu yöntemde herhangi bir belge ya da fiilî harcama aranmaksızın, elde edilen brüt kira gelirinin yüzde on beşi otomatik olarak gider kabul edilir ve vergiye tabi gelirden düşülür. Belge toplama külfetinden kaçınmak isteyen mükellefler için pratik bir seçenek olmakla birlikte, yüksek gerçek gideri olanlar için dezavantajlı olabilir.
Gerçek gider yöntemini seçenler ise Gelir Vergisi Kanunu'nun 74. maddesinde sayılan gider kalemlerini, belgelemek kaydıyla, beyannamelerinde indirim konusu yapabilirler. Aydınlatma, ısıtma, su, asansör giderleri; sigorta primleri; vergi, resim ve harçlar; amortismanlar; onarım giderleri; ısı yalıtımı ve enerji tasarrufuna yönelik harcamalar bu kalemlerin başında gelmektedir. Önemli bir ayrıntı olarak belirtmek gerekir: Kiracı tarafından karşılanan ya da kiracıya yansıtılan giderler, kiraya veren tarafından indirilemez.
Tercih hakkı konusunda dikkat edilmesi gereken bir husus da şudur: Götürü gider yöntemini seçen mükellefler, iki tam yıl dolmadan bu yöntemden dönemezler. Ayrıca tercih, her taşınmaz için ayrı ayrı değil, beyanname bazında bütüncül biçimde kullanılmak zorundadır.
2025'in Getirdiği Kritik Kısıtlama
Bu yıl itibarıyla uygulamaya giren değişiklik, özellikle konut yatırımcılarını doğrudan etkiliyor. Daha önce gerçek gider yöntemi kapsamında indirilebilen konut amaçlı kiralamalara ilişkin kredi faizleri, 2025 yılından itibaren artık gider olarak kabul edilmeyecek.
Söz konusu düzenlemeyle birlikte, borçlanarak konut satın alıp kiraya veren mükellefler, bu borçlara ödedikleri faizleri artık vergi matrahından düşemeyecek. Değişiklik, ticari amaçlı gayrimenkulleri etkilemiyor; yalnızca konut olarak kiraya verilen taşınmazları kapsıyor.
Anayasa'ya Aykırılık İddiası Gündemde
Vergi hukuku uzmanları, bu düzenlemenin hukuki açıdan tartışmaya açık olduğunu vurguluyor. 1 Ocak 2025 tarihinden önce borçlanarak konut edinen mükellefler açısından söz konusu kısıtlama, hukuki istikrar ve hukuki güvenlik ilkelerini zedelediği gerekçesiyle Anayasa'ya aykırı bulunabilir.
Uzmanlar, ihtirazi kayıtla beyanname verilerek konunun yargıya taşınması ve Anayasa Mahkemesi'ne götürülmesi halinde, en azından 2025 öncesinde edinilmiş konutlar bakımından düzenlemenin iptal edilme ihtimalinin yüksek olduğuna dikkat çekiyor.
Son olarak pratik bir hatırlatma: Gerçek gider yöntemini seçen mükelleflerin harcama belgelerini beyannamelerine eklemesi zorunlu değil; ancak bu belgeler, Vergi Usul Kanunu uyarınca 1 Ocak 2026'dan itibaren işleyecek beş yıllık süre boyunca saklanmalı ve talep edildiğinde vergi idaresine sunulmalıdır.