Son dönemde özellikle sigara satışı yapan işletmelerde yaygınlaşan komisyon uygulaması nedeniyle Bakanlık, sektöre çok sert uyarılarda bulundu. Kart komisyonunu vatandaşa yansıtan işletmelerin başının ciddi derde gireceği açıklandı.
Konu ile alakalı yapılan açıklamada, bazı perakende zincirlerinin yüzde 1 ile yüzde 2 arasında değişen oranlarda komisyon aldığı, bazı işletmelerin ise sadece nakit ödeme kabul ettiği tespit edildi. Bu durum karşısında mağdur olan vatandaşların şikayetleri üzerine Bakanlık harekete geçti ve konuyla ilgili kapsamlı bir düzenleme yaptı.
KANUN MADDE İLE HATIRLATMA GELDİ
Ticaret Bakanlığı, Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'ndaki önemli bir maddeyi esnafa hatırlattı. İlgili kanun maddesi, üye iş yerlerinin kart hamillerinin mal ve hizmet alımlarının bedelini banka kartı veya kredi kartı ile ödeme taleplerini kabul etme zorunluluğunu açık bir şekilde düzenliyor.
Kanunda yer alan hüküm şu şekilde: "Üye işyerleri, kart hamillerinin yapmış oldukları mal ve hizmet alımlarının bedelini banka kartı ya da kredi kartı ile ödeme taleplerini kabul etmek zorundadır. Bu zorunluluk indirim dönemlerinde de geçerlidir." Aynı maddede, işletmelerin kart hamilinden kartın kullanılması dolayısıyla komisyon veya benzeri bir isim altında ilave ödeme talep edemeyeceği de net bir dille belirtiliyor.
Bakanlık, bu düzenlemenin indirim dönemlerinde de geçerli olduğuna özel vurgu yaparak, hiçbir koşulda müşterilerden ekstra ücret alınamayacağını bildirdi. Perakende sigara satışında müşteriden ayrıca yüzde 20 KDV alınması gibi taleplerin de hukuki dayanağının bulunmadığı açıklandı.
SÖZLEŞME FESHİ VE YASAKLAR DEVREDE
Bakanlığın uyarısında en dikkat çeken nokta, kurallara uymayan işletmelere uygulanacak yaptırımların ağırlığı oldu. Kanuna aykırı davranan üye iş yerlerinin sözleşmeleri anlaşma yapan kuruluşlar tarafından derhal feshedilecek. Daha da önemlisi, sözleşmesi feshedilen işletmeler tam bir yıl süre ile yeni bir sözleşme yapma hakkından mahrum kalacak.
Bu durum, özellikle günümüzde nakit kullanımının azaldığı dönemde işletmeler için büyük bir risk oluşturuyor. Kart ödemesi kabul etmeyen veya ekstra ücret talep eden işletmeler, müşteri kaybetme risk ile karşı karşıya kalacak.
SAVCILIĞA BAŞVURU YOLU AÇIK
Ticaret Bakanlığı'nın yanı sıra BDDK de konu ile ilgili görüş bildirdi. BDDK'nın esnafa gönderdiği yazıda, komisyon talebinin cezai yaptırıma tabi olduğu hatırlatıldı. Kurumdan işletmelere gönderilen yazıda, bu tür ihlallerin adli para cezası gerektirdiği açıkça ifade edildi.
Mağdur olan vatandaşların hak arama yolları da genişletildi. BDDK, vatandaşların işlemi kanıtlayan fiş, fatura, slip gibi belgelerle kuruma başvurabileceğini bildirdi. Ayrıca, ellerinde yeterli delil bulunan mağdurların doğrudan Cumhuriyet Savcılığı'na başvuru yapabilecekleri de açıklandı.