Yüksek Mahkeme, nişanın evlenme dışında bir sebeple sona ermesi halinde alışılmışın dışındaki hediyelerin, bunları veren kişiler tarafından geri istenebileceğine hükmetti.
Karara konu olayda evlilik hazırlığı yapan çift, düğüne kısa süre kala nişanlarını bozdu. Taraflar arasında nişan sürecinde verilen hediyeler ve yapılan harcamalar nedeniyle uyuşmazlık çıkınca konu mahkemeye taşındı. Genç kadın, nişan sürecinde yapılan bazı masraflarla birlikte saat ve yüzüğün bedelini talep etti. Karşı taraf ise davanın reddini istedi.
İlk derece mahkemesi bazı hediyelerin iadesine karar verdi. Dosyanın temyiz edilmesi üzerine uyuşmazlık Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin önüne geldi.
Altın ve Ziynetler Geri İstenebiliyor
Yargıtay kararında Türk Medeni Kanunu’nun nişanlılığın sona ermesine ilişkin hükümlerine dikkat çekildi. Buna göre nişanlılığın evlilik dışında bir nedenle sona ermesi durumunda, tarafların birbirlerine veya anne, baba ve yakınlarının diğer nişanlıya verdiği alışılmışın dışındaki hediyeler geri talep edilebiliyor.
Yüksek Mahkeme, bu tür davalarda hediyenin geri istenebilmesi için nişanın bozulmasında kimin kusurlu olduğuna bakılmadığını da vurguladı. Yani hediyeyi geri isteyen tarafın ayrılıkta kusursuz olduğunu kanıtlaması gerekmiyor.
Yargıtay’ın yerleşik uygulamalarında özellikle altın, bilezik, kolye ve diğer ziynet eşyalarının alışılmışın dışındaki hediyeler kapsamında değerlendirilebildiği belirtildi.
120 Gram Bilezik ve Diğer Takılar Davaya Konu Oldu
Somut olayda, nişan töreninde taraflardan birine 6 adet 22 ayar ve toplam 120 gram ağırlığında bilezik, 22 gramlık tuğralı kolye, 5 gramlık tektaş yüzük ve 5 gramlık alyans verildiği mahkeme dosyasına yansıdı.
Tanık ifadelerinde söz konusu ziynet eşyalarının iade edilmediği belirtildi. İlk derece mahkemesi de bu eşyaların toplam bedeli olarak belirlenen 67 bin TL’nin karşı taraftan alınarak davacıya verilmesine hükmetti.
Yargıtay ise kararın bazı bölümlerini hukuka uygun bulurken, nişan yüzüğüne ilişkin kısmı ayrıca değerlendirdi.
Nişan Yüzüğü İçin Farklı Değerlendirme
Yüksek Mahkeme, nişan yüzüğünü alışılmışın dışındaki hediyeler arasında değerlendirmedi. Bu nedenle nişan yüzüğünün de diğer ziynetler gibi iadesine karar verilmesini doğru bulmadı ve ilk derece mahkemesinin kararını bu yönden bozdu.
Kararda ayrıca hediyelerin verildiği ve geri alınmadığı hususunun farklı delillerle ispatlanabileceği vurgulandı. Genel ispat kurallarına göre tarafların kendi iddialarını dayandırdıkları olguları ortaya koymaları gerektiği belirtildi.
Yargıtay’ın kararıyla birlikte, nişanlılığın sona erdiği durumlarda altın ve ziynet eşyalarının geri istenebilmesinin önündeki temel ölçütün hediyenin “alışılmışın dışında” olup olmadığı bir kez daha öne çıktı. Buna karşılık nişan yüzüğü gibi olağan kabul edilen hediyelerin aynı kapsamda değerlendirilmeyeceği ortaya konuldu.
Karar, nişanlılığı sona eren çiftler arasında sık sık tartışma konusu olan altın, takı ve diğer hediyelerin iadesine ilişkin uyuşmazlıklarda önemli bir hukuki ölçüt niteliği taşıyor.