Adalet Bakanlığı tarafından yapılan çalışmalarda, kamulaştırma bedellerinin farklı illerde ve mahkemelerde değişik yöntemlerle tutulduğu tespit edildi. Bazı dosyalarda bedellerin ilgili idarelerin hesaplarında, bazı dosyalarda malik adına açılan hesaplarda, bazı dosyalarda ise mahkeme hesaplarında bekletildiği belirlendi. Bu farklılıkların zaman zaman karışıklığa neden olduğu, vatandaşların da alacaklarına ulaşırken ek işlem ve masraflarla karşılaşabildiği ifade edildi.
Bedeller Tek Merkezde Toplanacak
Bakanlık bünyesindeki Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yapılan incelemeler sonucunda, kamulaştırma bedellerinin daha düzenli şekilde yönetilmesi için merkezi bir sistem kurulması gündeme alındı. Bu kapsamda VakıfBank ile yürütülen çalışmalar doğrultusunda, kamulaştırma bedellerinin mahkeme hesapları altında açılacak alt hesaplarda toplanması planlanıyor.
Yeni uygulamanın devreye girmesiyle birlikte hak sahipleri, Türkiye genelindeki VakıfBank şubelerinden kamulaştırma alacaklarını kolayca alabilecek. Vatandaşlar bu işlem için herhangi bir masraf, komisyon ya da harç ödemeyecek. Böylece kamulaştırma bedelini almak isteyen kişiler için hem mali yük azalacak hem de ödeme süreci daha pratik hale gelecek.
Düzenlemenin en önemli amaçlarından biri de ülke genelinde uygulama birliği sağlamak olacak. Farklı mahkemelerde farklı usullerle yürütülen işlemlerin tek sistem üzerinden ilerlemesiyle, hem dosya takibi kolaylaşacak hem de mahkemelerin kamulaştırma bedelleri üzerindeki doğrudan tasarruf yetkisi güçlenecek.
UYAP Entegrasyonuyla Süreç Hızlanacak
Yeni sistemin yalnızca banka hesaplarıyla sınırlı kalmaması, aynı zamanda yargı bilişim altyapısıyla da desteklenmesi hedefleniyor. Bu kapsamda kamulaştırma bedellerinin depo edilmesine ilişkin müzekkere şablonlarının UYAP sistemine entegre edilmesi için çalışmalar sürüyor.
UYAP entegrasyonunun tamamlanmasıyla birlikte mahkemeler tarafından yürütülen yazışmaların ve ödeme süreçlerinin daha hızlı, düzenli ve standart hale gelmesi bekleniyor. Böylece hem yargı birimleri açısından iş yükü azalacak hem de hak sahipleri açısından daha öngörülebilir bir süreç oluşacak.
Kamulaştırma davaları, kamu yararı doğrultusunda ihtiyaç duyulan arsa, tarla, konut, iş yeri ya da benzeri taşınmazların bedelinin belirlenmesi sürecini kapsıyor. Taraflar arasında bedel konusunda uzlaşma sağlanamadığında konu mahkemeye taşınıyor. Mahkeme, taşınmazın değerini belirleyerek kamulaştırma bedeline hükmediyor ve bu tutar hak sahibi adına bankaya yatırılıyor.