Dava, Kozan'da bulunan 106 ada 70 parsel sayılı taşınmazda pay satışı üzerine açıldı. Davacı, elbirliği ortaklığının bulunduğu taşınmazda yapılan pay satışına karşı ön alım hakkını kullandığını belirterek, davalı adına yapılan pay devrinin iptali ile kendi adına tescilini talep etti. Davalı ise taşınmazda fiili taksim bulunduğunu savunarak davanın reddini istedi.
Kozan 1. Asliye Hukuk Mahkemesi, 10 Aralık 2024 tarihli kararında, taşınmazda fiili taksim bulunduğu gerekçesiyle davayı reddetti. Karar temyiz edilmeksizin kesinleşti. Bunun üzerine Adalet Bakanlığı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 363. maddesi uyarınca kararı kanun yararına temyiz etti
Yargıtay: Fiili Taksim Somut Delillerle İspatlanmalı
Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, yaptığı incelemede yerel mahkemenin kararını hukuka aykırı bularak kanun yararına bozdu. Daire kararında, ön alım davalarında fiili taksimin varlığının özel önem taşıdığına dikkat çekildi. Eğer paydaşlar kendi aralarında taşınmazı fiilen bölmüş ve her biri belirli bir kısmı kullanıyorsa, payını üçüncü kişiye satan ortağın satışına karşı uzun süre sessiz kalan paydaşın ön alım hakkını kullanmasının dürüstlük kuralı ile bağdaşmayacağı vurgulandı.
Ancak somut olayda yapılan keşifte, taşınmazın boş tarla olduğu, üzerinde ekili ürün bulunmadığı, herhangi bir sınır çizgisi ya da fiili ayrımın tespit edilemediği belirlendi. Bu nedenle Yargıtay, fiili taksim olgusunun dosya kapsamıyla sabit olmadığını ifade ederek, mahkemenin bu gerekçeyle davayı reddetmesini usul ve yasaya aykırı buldu.
Kararın Hukuki Önemi ve Uygulamaya Etkisi
Bu karar, özellikle hisseli tarım arazilerinde sıkça karşılaşılan fiili taksim savunmasına karşı önemli bir ölçüt ortaya koyuyor. Yargıtay'a göre fiili taksim soyut beyanlarla kabul edilemez. Taşınmaz üzerinde fiziksel ve sürekli kullanım ayrımı bulunmalı, keşif ve bilirkişi incelemesi ile bu durum açıkça ortaya konulmalıdır. Aksi halde, ön alım hakkının dürüstlük kuralı gerekçesiyle sınırlandırılması mümkün değil.