Türkiye'de tütün kullanımıyla mücadelede yeni adımlar gündeme geldi. TRT canlı yayınında açıklamalarda bulunan Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, çocukların sigaraya erişimini engelleyecek ve sigara içmeyenleri tütün dumanından koruyacak bir yasal çalışma yürüttüklerini bildirdi. Düzenleme henüz yasalaşmadı ancak satış noktalarından sosyal alanlara kadar pek çok yerde değişiklik yapılması hedefleniyor.
Bakanlığın hazırlığı, mevcut yasakların etkili uygulanmasını ve sigaranın günlük yaşamda olağan bir alışkanlık gibi sunulmasının önlenmesini amaçlıyor. Planlanan değişiklikler, yalnızca sigara satın alanları değil, satış yapan esnafı, işletme sahiplerini ve ortak kullanım alanlarından yararlanan vatandaşları da yakından ilgilendiriyor. Böylece düzenleme, satış ve tüketim aşamalarını birlikte ele alıyor.
Sigara Satışında Kimlik Kontrolü Gündemde
Mevcut kurallara göre 18 yaşından küçüklere sigara ve tütün ürünü satılması yasak. Hazırlanan düzenlemeyle satış anında alıcının yaşının T.C. kimliği üzerinden kontrol edilmesi öngörülüyor. Böylece yalnızca kişinin görünüşüne bakılarak yaş tahmin edilmesinin önüne geçilmesi ve küçük yaştakilere satış yasağının daha etkin denetlenmesi isteniyor.
Memişoğlu, kimlik ibrazı yoluyla yaşın doğrulanacağını belirterek hazırlanan düzenlemeyi birkaç hafta içinde Meclis'e sunmayı planladıklarını söyledi. Ancak kimlik kontrolünün nasıl yapılacağı, hangi satış noktalarında hangi teknik yöntemin kullanılacağı ve yeni kuralların ne zaman başlayacağı henüz kesinleşmedi. Bu nedenle kimlik gösterme zorunluluğu şimdilik yürürlükteki bir uygulama değil, açıklanmış bir düzenleme hedefi niteliğinde. Düzenleme yasalaşırsa satış sırasında yaş kontrolünün nasıl gerçekleştirileceği de hem tüketiciler hem satış görevlileri açısından önem kazanacak.
Tütün Ürünlerinin Görünürlüğü Azaltılacak
Çalışmanın bir başka ayağında sigaranın toplum içindeki görünürlüğünün sınırlandırılması bulunuyor. Sağlık Bakanlığı, tütün kullanımının sıradan ve kabul edilebilir bir davranış olarak algılanmasını azaltmayı hedefliyor. Bu kapsamda özellikle okulların çevresi, spor yapılan alanlar ve kapalı mekânlar için yeni sınırlamalar üzerinde duruluyor.
Bakan Memişoğlu'nun açıklamalarına göre amaç, yalnızca satış sürecini kontrol etmek değil, çocukların ve gençlerin sigarayla karşılaşma sıklığını da azaltmak. Görünürlüğe ilişkin kısıtlamaların hangi alanları kapsayacağı ve uygulamada nasıl denetleneceği ise hazırlanacak kanun metniyle netlik kazanacak. Şu aşamada yeni yasak alanlarının sınırları açıklanmadığı için tüm açık alanlarda sigara içilmesinin yasaklanacağı şeklinde bir sonuç çıkarmak doğru değil.
Kafe ve Restoranların Sigara Alanları Yeniden Düzenlenecek
Yeni çalışmada kafe, kafeterya ve restoranlardaki sigara içilen bölümlere ilişkin kuralların da yeniden belirlenmesi planlanıyor. Memişoğlu, mevcut bazı mekânlarda sigara içilen ve içilmeyen alanların sınırlarının belirsizleştiğine dikkat çekti. Özellikle sigara kullanmayan müşterilerin dumana maruz kalmadan hizmet alabilmesi için bu ayrımın daha açık hale getirilmesi hedefleniyor.
Bakanın açıklamalarında, sigara içmeyenlerin geri plandaki bölümlere yönlendirilmesi gibi uygulamalara da değinildi. Hazırlanan düzenlemeyle bu sorunların giderilmesi, dumansız alanların daha etkili korunması ve kuralların işletmeler açısından anlaşılır hale getirilmesi bekleniyor.