Az Primle En Yüksek Emekli Maaşını Kim Alır?
Artık bazı sigortalılar için eski hesaplar tutmuyor, emeklilik planları yeniden yapılmak zorunda kalıyor. Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş, bu kritik dönüşümü, kimleri nasıl etkileyeceğini ve emeklilikte en akıllıca adımın ne olduğunu tüm açıklığıyla ortaya koydu.
SSK, Bağ-Kur'dan Neden 2.000 Gün Daha Avantajlı?
SGK çatısı altında SSK (4/1-a), Bağ-Kur ve Emekli Sandığı tek isimde toplandı; ancak bu birleşme kuralların da aynılaştığı anlamına gelmiyor. Karakaş, az primle yüksek emekli maaşı almak isteyen vatandaşlar için ibrenin her zaman SSK'yı gösterdiğini vurguluyor. Zira SSK'dan emekli olmak, Bağ-Kur'a kıyasla yaklaşık 1.800 ila 2.000 gün daha az prim ödemek demek.
Üstelik hizmetin geçtiği döneme bağlı olarak emeklilik maaşında da ciddi avantaj sağlanabiliyor. Karakaş'a göre 2008 yılındaki büyük SGK reformundan önce sigortalı olanlar için hâlâ bir çıkış yolu mevcut: Eski sistemde emeklilik statüsünü belirleyen kural, "son 7 yıllık fiilî hizmet süresi" yani 2.520 gün içinde en az 1.260 gün prim ödenen statüydü. Bu sayede uzun yıllar Bağ-Kur'lu çalışmış biri, son 7 yılını SSK'lı geçirerek daha avantajlı koşullarda emekli olabiliyordu.
Yeni Nesil Sigortalılar İçin Oyunun Kuralları Değişti
Ekim 2008 ve sonrasında ilk kez sigortalı olanlar içinse tablo çok daha farklı. Yeni sistemde "son 7 yıl" kuralı tamamen ortadan kalktı; artık tüm çalışma hayatı tek tek inceleniyor. SGK, hangi statüde daha fazla süre geçirildiyse emeklilik şartlarını o statüye göre belirliyor. Karakaş bunu çarpıcı bir örnekle somutlaştırıyor: 23 yıl Bağ-Kur'lu çalışıp son 7 yılını SSK'lı geçiren yeni nesil bir sigortalı, eski sistemdeki gibi SSK'dan emekli olamayacak. SGK bu kişiye "Çoğunluğun Bağ-Kur, o hâlde 9.000 günü tamamlayacaksın" diyecek.
Karakaş ayrıca çakışan sigortalılık durumlarında da net bir sıralama olduğunu hatırlatıyor: Emekli Sandığı her zaman öncelikli, SSK ile Bağ-Kur çakışırsa SSK geçerli sayılıyor. Ancak en kritik uyarı şu: Kendi şirketinizden kendinizi SSK'lı gösteremezsiniz. Ortak ya da sahibi olduğunuz işyerinden yatırılan SSK primleri geçersiz sayılıyor ve emeklilik hesaplarınız sıfırlanabiliyor.