Ulubey’in Üyükbaşı Mahallesi’nde Yeni Arkeolojik Sit Alanı Tescillendi
Uşak’ın Ulubey ilçesinde yer alan Üyükbaşı Mahallesi sınırları içerisindeki bir taşınmazda yapılması planlanan Büyükbaş Besihane Tesisi başvurusu, bölgede önemli bir arkeolojik süreci beraberinde getirdi. Özel mülkiyete ait tapunun 408 ada, 33 parselinde kayıtlı taşınmazda yapılmak istenen tesisle ilgili Uşak Müze Müdürlüğü uzmanlarınca yerinde inceleme gerçekleştirildi.
İnceleme sırasında tespit edilen buluntular, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında değerlendirildi. Sürece ilişkin olarak Uşak Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, Kütahya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü ve ilgili kurumlar arasında yazışmalar yapıldı. Devlet Su İşleri, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü, Karayolları, Orman İşletme Müdürlüğü, İl Özel İdaresi ve Kadastro Müdürlüğü gibi birçok kurumdan görüş alındı.
Üyükbaşı Arkeolojik Yerleşimi Tescil Edildi
Uşak Müze Müdürlüğü uzmanlarınca hazırlanan 22 Ocak 2026 tarihli rapor ile Kütahya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü uzmanlarınca hazırlanan 16 Şubat 2026 tarihli rapor doğrultusunda, Üyükbaşı Arkeolojik Yerleşimi’nin tescil süreci değerlendirildi.
Yapılan incelemeler ve kurum görüşlerinin ardından alanın 3. derece arkeolojik sit olarak tescil edilmesine karar verildi. Kararla birlikte sit sınırlarını gösteren 1/25000 ölçekli harita, kadastral harita, şerh konulacak parsel listesi ve tescil fişi de onaylandı.
Bölgede bundan sonraki süreçte yapılacak uygulamalar, Koruma Yüksek Kurulunun 5 Kasım 1999 tarihli ve 658 sayılı ilke kararı doğrultusunda belirlenecek. Alanda geçiş dönemi koruma esasları ve kullanma şartları uygulanacak.
Yeni Yapılaşma ve Altyapı Çalışmaları İzne Bağlandı
Karara göre, 2863 sayılı Kanun’un 17. maddesi kapsamında alanda her ölçekteki plan uygulaması durduruldu. Mevcut plan kararlarının ve plan notlarının, alanın sit statüsü dikkate alınarak yeniden gözden geçirilmesi istendi.
Geçiş dönemi koruma esasları ve kullanma şartları üç yıl süreyle geçerli olacak. Bu süre içinde Koruma Amaçlı İmar Planı hazırlanarak Koruma Bölge Kuruluna sunulacak. Planın onaylanması halinde geçiş dönemi hükümleri kaldırılacak.
Alanda yer alan parsellerde yeni yapılaşma talebi olması durumunda Müze denetiminde sondaj yapılacak. Sondaj sonucunda kültür varlığına rastlanmaması halinde yapılaşma koşulları Koruma Bölge Kurulunca belirlenecek. Kültür varlığına rastlanması durumunda ise alanın sit durumu yeniden değerlendirilecek.
Ayrıca kanalizasyon, foseptik çukuru, içme suyu, enerji nakil hattı, boru hattı ve telefon hattı gibi altyapı çalışmaları için de Koruma Bölge Kurulu kararı alınması zorunlu olacak. Bu çalışmalar ilgili Müze Müdürlüğü denetiminde yürütülecek.
Kararda, sit alanında taş, toprak, kum ve benzeri malzemelerin alınamayacağı; kireç, taş, tuğla, mermer, kum ve maden ocağı açılamayacağı; bölgeye toprak, cüruf, çöp, sanayi atığı ve benzeri malzeme dökülemeyeceği belirtildi.
Mevcut tarım ve seracılık faaliyetlerinin sürdürülebileceği ifade edilirken, ağaçlandırma, ağaç sökümü, hayvancılık işletmesi ve tabii zemin kotu altında yapılacak her türlü uygulama için Koruma Bölge Kurulundan izin alınması gerektiği vurgulandı.
Koruma Amaçlı İmar Planı hazırlanıncaya kadar tevhid, ifraz, teknik altyapı çalışmaları ve kadastral uygulamalar da Koruma Bölge Kurulunun iznine tabi olacak. Koruma esaslarına aykırı bir uygulama tespit edilmesi halinde ilgili idarelerce işlem yapılacak ve konu belgeleriyle birlikte Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğüne iletilecek.
