ATM’de Kart Yutulduysa Beklemeyin, Yargıtay’dan Kritik Uyarı
Yüksek Mahkeme, ATM işlemlerinde yalnızca bankanın yükümlülüklerini değil, müşterinin olay karşısındaki davranışını ve kusur oranını da dikkate alıyor.
Kararlarda ATM’de bırakılan paranın alınması, unutulan kartın kullanılması, kartın zamanında iptal ettirilmemesi, para sıkışması ve kart bilgilerinin kopyalanması gibi birçok farklı durum ayrı ayrı değerlendiriliyor. Uyuşmazlıkların çözümünde ise banka kayıtları, kamera görüntüleri ve elektronik işlem verileri önemli deliller arasında yer alıyor.
ATM’de Unutulan Para Sahipsiz Sayılmıyor
Yargıtay Ceza Dairelerinin değerlendirmelerine göre ATM haznesinde önceki müşteri tarafından unutulan para, sahipsiz mal olarak kabul edilmiyor. Paranın sahibinin zilyetliğinin devam ettiği, bankanın da ATM’de kalan değerleri koruma yükümlülüğü bulunduğu belirtiliyor.
Bu nedenle bir kişinin ATM haznesinde gördüğü parayı alması veya başka bir müşterinin açık kalan hesabından izinsiz işlem yapması cezai sorumluluk doğurabiliyor. Olayın niteliğine göre Türk Ceza Kanunu kapsamında hırsızlık ya da banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması suçları gündeme gelebiliyor.
ATM üzerinde unutulan banka kartının alınarak kullanılması halinde de benzer şekilde cezai işlem söz konusu olabiliyor. Bu nedenle ATM’de bulunan kart ya da paranın sahibine veya bankaya teslim edilmesi gerekiyor.
Kartını Geç İptal Ettiren Müşteri de Sorumlu Olabilir
Yargıtay’ın hukuk alanındaki kararlarında müşterilerin kendi sorumluluklarına da dikkat çekiliyor. ATM’de kartını unutan veya cihazın kartını yuttuğunu fark eden kişinin durumu mümkün olan en kısa sürede bankaya bildirmesi gerekiyor.
Kartın unutulmasının ardından uzun süre bankaya haber verilmemesi ve bu süre içinde üçüncü kişiler tarafından hesaptan işlem yapılması halinde müşterinin kusuru gündeme gelebiliyor. Makul bildirim süresinin aşılması bazı olaylarda müşterinin ağır kusurlu kabul edilmesine neden olabiliyor.
Bu durumda meydana gelen zararın tamamının bankadan talep edilmesi mümkün olmayabiliyor. Her olayda müşterinin ne zaman durumu fark ettiği, bankaya ne zaman bildirim yaptığı ve işlemlerin hangi zaman aralığında gerçekleştiği ayrı ayrı inceleniyor.
Bankaların Güvenlik ve Özen Yükümlülüğü Var
ATM’nin para sıkıştırması, yatırılan tutarın hesaba geçmemesi veya kart kopyalama düzeneğiyle müşterinin bilgilerinin ele geçirilmesi gibi durumlarda ise bankaların sorumluluğu öne çıkıyor.
Yargıtay’ın ilgili hukuk daireleri, bankaların güven kurumu niteliğinde olması nedeniyle ATM’lerin teknik ve fiziki güvenliğini sağlamakla yükümlü olduğuna dikkat çekiyor. Müşterinin ağır kusurunun bulunmadığı durumlarda, sistemsel hata ya da güvenlik açığı nedeniyle oluşan zararın banka tarafından karşılanması gündeme gelebiliyor.
Uyuşmazlıklarda ATM kamera görüntüleri ve işlem logları da belirleyici rol oynuyor. Paranın hangi saniyede verildiği, hazneden alınıp alınmadığı, ATM’ye daha sonra kimin yaklaştığı ve hangi işlemlerin yapıldığı elektronik kayıtlarla incelenebiliyor.
