Büyük İnceleme: SGK Kod-Maaş Uyumsuzluğunu Tespit Ediyor
Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun, SGK’nın özellikle asgari ücretli gösterilen ve maaşının bir kısmını elden alan çalışanlara yönelik geniş kapsamlı denetim sürecini başlattığını açıkladı.
Türkiye’de milyonlarca çalışanın hâlâ asgari ücret veya ona yakın ücret seviyelerinde görünmesi, SGK’nın dikkatini çeken en önemli konular arasında yer alıyor. Erdursun’a göre özellikle tekstil, gıda, hizmet, inşaat ve perakende gibi emek yoğun sektörlerde uzun süredir aynı çalışanlarını asgari ücretle gösteren işletmeler risk altında.
SGK Kod-Maaş Uyumsuzluklarını İnceliyor
Türkiye’de kayıtlı işletme sayısı 2 milyon 248 bin 858. Bu işletmelerde toplam 18 milyon 633 bin 416 kişi çalışıyor. Asgari ücretin brüt tutarı 26.005 TL 50 kuruş olmasına rağmen SGK’ya bildirilen ortalama brüt maaş 47.676 TL. Bu veriye dikkat çeken Erdursun, “SGK’ya bildirilen ortalama maaş asgari ücretin 1,83 katı. Bu tablo gerçek maaş ile bildirilen ücret arasındaki farkın hızla kapandığını gösteriyor” dedi.
SGK müfettişlerinin, özellikle meslek kodu ile bildirilen maaşın uyumsuz olduğu durumları mercek altına aldığı belirtiliyor. Örneğin “usta terzi” olarak çalışan bir kişinin asgari ücretle gösterilmesi riskli kabul ediliyor.
Elden Maaşın Sonu: 5 Yıl Geriye Dönük Ceza ve Tahsilat
Erdursun, sigorta primlerinin düşük bildirilmesinin hem işveren hem çalışan için ciddi sonuçları olabileceğini ifade ediyor. Yargıtay kararlarına göre:
- Eksik bildirilen primler geriye dönük tahsil ediliyor,
- Gecikme faizi ve idari para cezası uygulanıyor,
- İşveren prim teşviklerinden mahrum bırakılıyor,
- Çalışanlar ise açacakları davalarda eksik prim farklarını ve tazminatlarını talep edebiliyor.
Bu farkların 5 yıla kadar geriye dönük hesaplanabilmesi, işletmeler için önemli bir mali yük anlamına geliyor. Erdursun’a göre SGK’nın bu yeni denetim hamlesi, hem kayıt dışı ekonominin daraltılması hem de Türkiye’de gerçek ücret yapısının belirlenmesi açısından kritik öneme sahip.
