Adli Sicil Kaydı Silme İşlemlerinde Yapay Zeka Devrede
Adalet Bakanlığı, yargı hizmetlerinde dijital dönüşüm çalışmalarına adli sicil işlemlerini de ekledi. Bakan Akın Gürlek, 9 Kasım 2026 tarihinde TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda yaptığı 2027 yılı bütçe sunumunda, kayıtların silinmesinde yapay zekâ destekli sistemin kullanıma alındığını açıkladı.
Son haberlere göre Bakanlık, Adli Sicil Bilgi Sistemi'ne karar destek bileşeni eklemek amacıyla 2025 yılından bu yana çalışma yürütüyordu. Ancak yeni sistemin hangi bilgileri analiz ettiği ve değerlendirme aşamalarına nasıl katıldığı henüz ayrıntılı biçimde açıklanmadı.
Yapay Zekâ Kullanılacak, Son Kararı Hâkimler Verecek
5352 sayılı Adli Sicil Kanunu kapsamında kayıtların kaldırılması, otomatik olarak bütün bilgilerin ortadan kalktığı tek bir işlemden oluşmuyor. Belirli hukuki koşullar gerçekleştiğinde adli sicildeki bilgiler önce arşiv kaydına aktarılıyor. Arşivden tamamen silinme ise ayrıca düzenlenen koşullara bağlı olarak gerçekleştiriliyor.
Yapay zekâ destekli uygulamanın inceleme sürecini kolaylaştırması bekleniyor. Bununla birlikte kanunun 14. maddesi uyarınca silme işlemlerine ilişkin karar verme yetkisi, Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü bünyesinde oluşturulan üç hâkimli komisyonda bulunuyor.
Dosyalar, görevli tetkik hâkimlerince incelenerek komisyona sunuluyor. Böylece sistemin kullanılmaya başlanması, adli sicil kayıtlarının yapay zekâ tarafından tek başına silinebileceği anlamına gelmiyor.
Adli Sicil Kaydı Kaç Yılda Silinir, Başvuru Nasıl Yapılır?
Mevzuata göre arşiv kayıtlarının tamamen silinmesinde mahkûmiyetin niteliğine göre farklı süreler uygulanıyor. Diğer mahkûmiyetler bakımından genel süre beş yıl olarak belirlenirken bazı hak yoksunluklarına yol açan mahkûmiyetlerde süre 15 veya 30 yıl olabiliyor.
On beş yıllık sürenin uygulanabilmesi, ilgili koşullarda yasaklanmış hakların geri verilmesi kararının bulunmasına bağlı. Süreler, kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren hesaplanıyor.
Fiilin sonradan suç olmaktan çıkarılması gibi kanunda belirtilen bazı durumlarda ise kayıtlar başvuru beklenmeden tamamen silinebiliyor. Koşulları oluşan diğer kayıtlar için de resen işlem yapılabiliyor.
Kaydının silinmesi gerektiğini düşünen vatandaşlar, e-Devlet'teki “Adli Sicil Silme ve Düzeltme Talebi” hizmetinden ücretsiz yararlanabiliyor. Başvuruların hangi aşamada olduğu yine sistem üzerinden takip edilebiliyor.
Yeni teknolojinin hata denetimi, karar süreçlerindeki rolü ve başvurulara etkisi konusunda ayrıntıların henüz paylaşılmaması ise uygulamaya ilişkin önemli bir belirsizlik oluşturuyor. Bakanlığın açıklaması, mevcut yasal yetki düzeninde bir değişiklik yapıldığını göstermiyor.